NOWY JORK / EuroWire / – Sekretarz Generalny ONZ António Guterres wezwał rządy do uczynienia z odpowiedzialności za ochronę stałego elementu polityki krajowej, argumentując, że konflikty, bezkarność i zagrożenia technologiczne zwiększają ryzyko masowych okrucieństw. Courtenay Rattray, szefowa jego gabinetu, wygłosiła oświadczenie podczas debaty Zgromadzenia Ogólnego na temat zapobiegania ludobójstwu, zbrodniom wojennym, czystkom etnicznym i zbrodniom przeciwko ludzkości.
Guterres powiedział, że w 2025 roku na świecie będzie ponad 120 konfliktów. Dodał, że konflikty stały się bardziej długotrwałe, złożone i powiązane ze sobą w wymiarze międzynarodowym. W swoich uwagach powiązał rosnącą przemoc ze słabym poszanowaniem prawa międzynarodowego i norm globalnych. Dodał, że wczesne sygnały ostrzegawcze często pozostają niezauważone. Działania często podejmowane są dopiero po tym, jak ludność cywilna dozna poważnych obrażeń.
Obowiązek Ochrony (Responsibility to Protect, R2P), wywodzi się z Porozumienia Końcowego Szczytu Światowego z 2005 roku. Zgodnie z tym zobowiązaniem, każde państwo ma podstawowy obowiązek ochrony swojej ludności przed czterema zbrodniami. Społeczność międzynarodowa zgodziła się również pomóc państwom w wypełnianiu tego obowiązku środkami pokojowymi. Działania zbiorowe mogą być podejmowane za pośrednictwem Rady Bezpieczeństwa, gdy władze krajowe zawodzą, a pokojowe środki okazują się niewystarczające.
Zapobieganie okrucieństwom jako praca polityczna
Raport Sekretarza Generalnego opublikowany w kwietniu określił ramy dla zrównoważonego wdrażania na szczeblu krajowym, regionalnym i wielostronnym. W raporcie stwierdzono, że zapobieganie i ochrona powinny kształtować politykę publiczną w okresach stabilności, pojawiającego się ryzyka, aktywnego kryzysu i odbudowy pokonfliktowej. Wezwano państwa do budowania krajowych systemów zapobiegania, wyznaczania punktów kontaktowych oraz poprawy koordynacji między ministerstwami, organami bezpieczeństwa i wymiarem sprawiedliwości.
W raporcie podkreślono również znaczenie partnerstwa ze społeczeństwem obywatelskim, organizacjami regionalnymi i organami międzynarodowymi. Stwierdzono, że państwa powinny przeciwdziałać zagrożeniom okrucieństwa poprzez mediację, dyplomację prewencyjną, działania na rzecz praw człowieka i rozliczalność. Guterres wezwał do silniejszego wsparcia dla ofiar i społeczności dotkniętych przemocą. Dodał, że zapobieganie przemocy zależy również od zaufania publicznego, inkluzywnego zarządzania i instytucji, które reagują, zanim przemoc się rozprzestrzeni.
Ryzyko technologiczne zwiększa presję
Guterres wskazał na nowe zagrożenia związane z nowymi technologiami. Wymienił bardziej zaawansowaną broń, w tym drony i coraz bardziej autonomiczne systemy. Ostrzegł również, że mowa nienawiści, dezinformacja i dezinformacja mogą szybko rozprzestrzeniać się w internecie. Zagrożenia te, jak powiedział, mogą zaostrzać podziały i zwiększać ryzyko dla społeczności, które i tak są już narażone na konflikty, niestabilność lub dyskryminację.
Debata Zgromadzenia Ogólnego dotyczyła najnowszego raportu ONZ w ramach punktu dotyczącego obowiązku ochrony (R2P) i zapobiegania masowym zbrodniom. Od 2018 roku Zgromadzenie organizuje coroczne spotkania poświęcone temu tematowi. Guterres wezwał państwa członkowskie do podjęcia działań, zanim sygnały ostrzegawcze przerodzą się w masowe zbrodnie. W swoim orędziu umieścił w centrum uwagi programu „Odpowiedzialności za Ochronę” szybkie działania, odpowiedzialność prawną i gotowość narodową.
Artykuł ONZ naciska na zapobieganie okrucieństwom w obliczu globalnych konfliktów pojawił się jako pierwszy w Edinburgh Report .